LGS hazırlığında verimli çalışmak, mümkün olduğunca uzun süre masa başında kalmak anlamına gelmez. Önemli olan öğrencinin öğrendiği bilgiyi hatırlayabilmesi, farklı soru biçimlerinde kullanabilmesi ve yaptığı hatalardan yeni bir çalışma planı çıkarabilmesidir.
LGS için verimli ders çalışma teknikleri; konuyu yalnızca okuyup geçmek yerine bilgiyi aktif biçimde kullanmayı, tekrarları zamana yaymayı, farklı soru türleriyle pratik yapmayı ve yanlışların nedenlerini incelemeyi temel alır.
Bu nedenle konu öğrenme, soru çözme, tekrar ve deneme çalışmaları birbirinden bağımsız değil, birbirini tamamlayan aşamalar olarak görülmelidir.
Bir konuyu okurken veya öğretmenden dinlerken anlamak, o bilgiyi daha sonra tek başına kullanabileceğin anlamına gelmez. Öğrenci konu anlatımı sırasında her şeyi biliyormuş gibi hissedebilir ancak kaynak kapatıldığında önemli noktaları hatırlamakta zorlanabilir.
Bu nedenle konu çalışmasının ardından kitaba veya nota bakmadan öğrendiklerini anlatmayı deneyebilirsin. Bu yöntem, bilgiyi hafızadan geri çağırmanı sağlar ve eksik kaldığın noktaları daha net görmene yardımcı olur.
LGS çalışmalarında şu uygulamalar yapılabilir:
Hatırlayamadığın bölümler başarısız olduğun anlamına gelmez. Tam tersine, tekrar edilmesi gereken noktaları gösterir.
Bir konuyu tek günde birkaç kez okumak kısa süreli olarak güçlü bir öğrenme hissi oluşturabilir. Ancak LGS hazırlığında asıl ihtiyaç, bilgilerin haftalar ve aylar sonra da hatırlanabilmesidir.
Bu nedenle yeni öğrenilen bir konu belirli aralıklarla yeniden ele alınmalıdır. Örneğin bugün tamamlanan bir fen konusu birkaç gün sonra kısa bir testle, sonraki hafta karma sorularla ve daha ileride deneme sınavlarıyla yeniden karşılaştırılabilir.
Her tekrarda konuyu baştan sona okumak gerekmez. Önce bilgiyi hatırlamaya çalışmak, ardından yalnızca eksik kalan kısımları kontrol etmek daha kullanışlı bir yöntemdir.
Yeni bir konu öğrenildiğinde benzer sorularla başlangıç yapmak yararlıdır. Ancak sürekli aynı biçimde hazırlanmış soruları çözmek öğrencinin soru türünü görür görmez yöntemi tahmin etmesine neden olabilir.
LGS'de ise öğrencinin önce soruyu analiz etmesi, hangi bilgiye ihtiyaç olduğunu anlaması ve uygun çözüm yolunu kendisinin seçmesi gerekir.
Bu nedenle temel düzey sorular tamamlandıktan sonra eski ve yeni konuları bir araya getiren karma testlere geçilebilir. Özellikle matematikte farklı problem türlerinin aynı test içerisinde bulunması öğrencinin hangi yöntemi ne zaman kullanacağını öğrenmesine yardımcı olur.
Öğrenci daha önce karşılaşmadığı bir problem türünde doğrudan çok zor sorular çözmeye çalıştığında nereden başlayacağını anlamakta zorlanabilir. Böyle durumlarda önce doğru çözülmüş birkaç örneği incelemek faydalı olabilir.
Ancak çözümü yalnızca okumak yerine her adımın neden yapıldığını anlamaya çalışmak gerekir.
Öğrenci soru tipine alıştıkça çözümlü örneklere duyulan ihtiyaç azaltılmalı ve bağımsız çözüm artırılmalıdır.
Bir sorunun cevabını doğru bulmak her zaman çözümün tam olarak anlaşıldığını göstermez. Bazen öğrenci ezberlediği yöntemi uygulayarak doğru sonuca ulaşabilir ancak soru farklı biçimde sorulduğunda zorlanabilir.
Bu nedenle özellikle matematik ve fen sorularında çözümden sonra kendine şu soruları sorabilirsin:
Bu çalışma öğrencinin yalnızca doğru cevaba değil, sorunun mantığına odaklanmasını sağlar.
Yanlış yapılan bir sorunun yalnızca doğru cevabına bakıp geçmek aynı hatanın tekrar edilmesini engellemez. Öncelikle yanlışın neden yapıldığını anlamak gerekir.
Hatalar şu şekilde sınıflandırılabilir:
Örneğin işlem hatası yapan öğrencinin konuyu baştan çalışması gerekmeyebilir. Konuyu hiç anlayamadığı için yanlış yapan öğrencinin ise temel bilgiye geri dönmesi gerekir.
Yanlışın nedeni belirlendikten sonra aynı beceriyi ölçen birkaç yeni soru çözerek problemin gerçekten giderilip giderilmediği kontrol edilebilir.
LGS hazırlığında MEB tarafından yayımlanan örnek sorular ve geçmiş yılların resmî sınav soruları önemli bir çalışma kaynağıdır. Bu sorular yalnızca bilgiyi değil; okuduğunu anlama, yorumlama, çıkarım yapma, problem çözme ve analiz becerilerini de ölçmeye yöneliktir.
MEB sorularını çözdükten sonra yalnızca doğru ve yanlış sayısına bakmak yerine şu noktalar incelenebilir:
Böylece öğrenci belirli soruları ezberlemek yerine farklı sorulara uygulanabilecek bir çözüm yaklaşımı geliştirir.
Bir konuyu uzun süre çalışıp soru çözümünü günler sonrasına bırakmak, öğrencinin konuyu gerçekten öğrenip öğrenmediğini görmesini geciktirebilir.
Daha dengeli bir çalışma sırası şu şekilde kurulabilir:
Bu sistem öğrencinin yalnızca konuyu tamamlamasını değil, öğrendiği bilgiyi soruda kullanabilmesini sağlar.
LGS derslerinin ölçtüğü beceriler farklıdır. Bu nedenle bütün derslere aynı çalışma biçimini uygulamak yerine dersin yapısına göre yöntem seçmek daha doğru olur.
| Ders | Çalışma Yaklaşımı | Uygulama |
|---|---|---|
| Türkçe | Aktif okuma ve yorumlama | Metnin ana düşüncesini, çıkarımlarını ve soru kökündeki önemli ifadeleri belirle. |
| Matematik | Örnek çözüm ve karma soru | Yöntemi öğren, benzer soruyu tek başına çöz ve daha sonra farklı konularla birlikte çalış. |
| Fen Bilimleri | Neden-sonuç ve veri yorumlama | Kavramları deney, grafik, tablo ve günlük yaşam örnekleriyle ilişkilendir. |
| T.C. İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük | Bağlantılı öğrenme | Olayları kronoloji, neden ve sonuç ilişkileriyle birlikte öğren. |
| Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi | Kavram ve durum eşleştirme | Temel kavramların hangi olay veya örnekle ilişkili olduğunu belirle. |
| Yabancı Dil | Kelimeyi bağlam içinde öğrenme | Kelimeleri yalnızca anlamlarıyla değil, cümle ve diyalog içerisinde çalış. |
Not çıkarmak, ders kitabındaki bütün bilgileri yeniden deftere geçirmek anlamına gelmemelidir. Çok uzun notlar hazırlamak zaman alır ve tekrar sırasında kullanımı zorlaştırabilir.
Notlara özellikle şu bilgiler eklenebilir:
Örneğin bütün bir fen konusunu yeniden yazmak yerine “Bu olay hangi şartlarda gerçekleşir?” şeklinde kısa bir soru hazırlamak, tekrar sırasında bilgiyi aktif olarak kullanmanı sağlar.
Günde çok sayıda soru çözmek tek başına etkili bir çalışma göstergesi değildir. Öğrencinin çözdüğü soruların seviyesi ve çeşitliliği de önemlidir.
Soru çalışması şu sırayla ilerletilebilir:
Böyle bir sıralama öğrencinin doğrudan çok zor sorulara geçmeden temelini sağlamlaştırmasını ve zamanla daha karmaşık soru yapılarına alışmasını sağlar.
Deneme sınavı yalnızca kaç net yapıldığını görmek için kullanılmamalıdır. Deneme sonucundaki yanlışlar, boşlar ve uzun sürede çözülen sorular öğrencinin hangi alanlara yönelmesi gerektiğini gösterebilir.
Deneme sonrasında sorular şu gruplara ayrılabilir:
Bu incelemenin sonunda sonraki çalışma haftasına hangi konuların veya soru türlerinin eklenmesi gerektiği belirlenmelidir.
Aynı anda ders çalışmak, telefona bakmak, mesajlaşmak ve farklı sekmeler arasında geçiş yapmak dikkatin sık sık bölünmesine neden olabilir.
Bu nedenle çalışma öncesinde görev açık biçimde belirlenmelidir. Örneğin “Matematik çalışacağım” yerine:
“Üslü ifadelerde yanlış yaptığım soru türlerini inceleyip ardından karma test çözeceğim.”
gibi somut bir hedef daha kullanışlıdır.
Telefon, bildirimler veya dersle ilgisi olmayan uygulamalar çalışma sırasında mümkün olduğunca ortamdan uzaklaştırılabilir.
Hafta boyunca birçok yeni konu çalışılmış olabilir. Ancak eski konuların unutulup unutulmadığını görmeden sürekli yeni bilgilere geçmek zamanla eksiklerin birikmesine neden olabilir.
Hafta sonunda farklı konuları içeren kısa bir karma test veya tekrar çalışması yapılabilir. Burada amaç yüksek net yapmak değil, hangi bilgilerin hâlâ hatırlanabildiğini görmek olmalıdır.
Eksik bulunan bölümlerde bütün konuyu yeniden çalışmak yerine yalnızca unutulan noktaya dönmek zamanın daha verimli kullanılmasını sağlayabilir.
Bazı çalışma biçimleri öğrencinin uzun süre masa başında kalmasını sağlasa da öğrenmeye beklenen katkıyı vermeyebilir.
LGS hazırlığında özellikle şu alışkanlıklara dikkat edilmelidir:
Çalışmanın kalitesi yalnızca geçirilen süreyle değil, öğrencinin çalışma sonunda neyi daha iyi yapabildiğiyle değerlendirilmelidir.
Farklı teknikleri günlük programa uygulamak için karmaşık bir sistem kurmak gerekmez. Aşağıdaki sıra birçok konu için kullanılabilir:
Bu çalışma döngüsü öğrencinin bir konuyu yalnızca kısa süreli öğrenmesini değil, farklı zamanlarda ve farklı soru biçimlerinde kullanabilmesini amaçlar.
Konu çalışması ve soru çözümü birbirinin alternatifi değildir. Konu bilgisi olmadan yoğun şekilde soru çözmek temel eksiklerin devam etmesine, yalnızca konu çalışmak ise öğrenilen bilginin uygulanıp uygulanamadığının görülmemesine neden olabilir.
Yeni konularda önce temel bilgi oluşturulmalı, ardından sorularla uygulama yapılmalıdır. Öğrencinin seviyesi geliştikçe karma test ve denemelerin programdaki ağırlığı artırılabilir.
Her öğrenci için geçerli sabit bir günlük soru sayısı yoktur. Konu seviyesi, okul programı, yanlış oranı ve çözülen soruların zorluk düzeyi birbirinden farklıdır.
Bu nedenle yalnızca “Kaç soru çözdüm?” sorusunu takip etmek yerine “Hangi hatamı düzelttim?”, “Hangi konuda ilerledim?” ve “Hangi soru türünü artık daha rahat çözebiliyorum?” sorularına da cevap aranmalıdır.
LGS hazırlığında verimli çalışma; konu öğrenme, bilgiyi hatırlama, farklı soru türlerinde uygulama, yanlışları analiz etme ve belirli aralıklarla tekrar yapma sürecinin birlikte yürütülmesine dayanır.
Öğrenci çalışma sonunda yalnızca kaç saat ders çalıştığını değil, hangi bilgiyi öğrendiğini, hangi hatasını düzelttiğini ve hangi becerisini geliştirdiğini görebiliyorsa doğru yönde ilerliyor demektir.
En önemli nokta, farklı teknikleri kısa süre deneyip bırakmak yerine öğrencinin kendi ihtiyaçlarına uygun olan yöntemleri düzenli bir çalışma alışkanlığına dönüştürmesidir.